Rafał Kosik - Felix, Net i Nika oraz Trzecia Kuzynka

Recenzje [18.01.10]

Felix, Net i Nika wyjeżdżają na ferie zimowe. Jako że nawet nad wyraz inteligentnej i przebiegłej trójce bohaterów należy się odpoczynek składają sobie nawzajem solenną obietnicę nie pakowania się w jakiekolwiek kłopoty.

Wszystko, co dziwne ma zostać przeoczone, co zaś podejrzane, nie zarejestrowane. Wszystko byłoby pięknie, gdyby nie to, że autokar, który mimo nieludzkiego i nieautokarowego wysiłku i faktu dojechania na miejsce wkopał się w śniegową zaspę. Wszystko poszłoby jak z płatka, gdyby nie to, że pensjonatem, w którym rezyduje wesoła grupa zarządzają pospołu dziwaczny, małomówny pan oraz trzy identyczne z wyglądu kuzynki, z których na co dzień widać tylko dwie. Dałoby się na to wszystko przymknąć oko, nie jednak na ginące literki Scrabble, powiększające się i zmniejszające obrazy, czy ginące okna w ścianach, stopnie na schodach i codzienne knowania nieznanego sabotażysty. Coś tu definitywnie nie gra.

Felix, Net i Nika oraz Trzecia Kuzynka to zręcznie zszyty w logiczną całość solidny kawałek literatury, przeznaczony, a jakże, w większym stopniu dla młodzieży, jednakże mając już za sobą przy pomyślnych wiatrach ćwierć żywota, również niejednokrotnie otarłem się o uśmianie po pachy. Całość utrzymana jest w stylu dreszczowca, bardzo lekkiego jednak, pachnącego oczywiście bardziej Edmundem Niziurskim, niż Stephenem Kingiem. Całość jest oczywiście doprawiona o znane wszystkim fanom serii postacie główne – pomysłowego i zaradnego Feliksa, wygadanego, sprytnego i ujmująco sarkastycznego Neta oraz bardziej w wypadku tego tomu zamkniętą w sobie i introwertyczną Niką.

Chciałbym polecić ową pozycję, rozprawiając się jednocześnie z kilkoma niepochlebnymi recenzjami, gdyż o takowe się otarłem, a uważam je za oparte na coś niecoś archaicznych schematach.

Zastanawia mnie tzw. dydaktyczno-wychowawcza rola literatury dla młodzieży, przez niektórych dorosłych czytelników postrzegana jako obligatoryjna. Przejawia się ona, jak zasugerowano w kilku publikacjach, w budowaniu świata przedstawionego tak, by nie bazował w większej części na negatywnych elementach rzeczywistości, która nas otacza. Otóż owszem w powieści Felix, Net i Nika oraz Trzecia Kuzynka w czasie wyjazdu na ferie jego uczestnicy, w tym wiadoma trójka doświadczają niewygód w postaci rozklekotanego autokaru, dziwacznej i obdarzonej niekoniecznie miłą aparycją obsługi niskobudżetowego schroniska w górach czy miejscowego zajazdu. Ich rówieśnicy także nie są szczególnie zwartą wspólnotą, raczej rozbitą na kilkuosobowe grupki zbieraniną indywiduów. Zgoda. Nie wygląda mi to jednak na obraz w niczym odbiegający od tego, co spotyka nas w naszym codziennym życiu, a z czym zaczytanemu w powieść Kosika kilkunastolatkowi przyjdzie się w najbliższym czasie zetknąć w sposób mniej lub bardziej bolesny. Poza tym uczestnicy owych feralnych wydarzeń są wręcz wzorem tego, do czego dążyć winien każdy młody człowiek. Felix na każdy powstały problem stara się odnaleźć proste i logiczne rozwiązanie. Net komentuje wydarzenia błyskotliwie i nieco zgryźliwie, dla dodania otuchy sobie i całej grupie, a także dlatego, że ten typ tak ma, a jest to najbardziej jaskrawo zarysowana postać i chyba najbardziej lubiana przez wielbicieli serii z całej trójki. Nika wspomaga przyjaciół często szerszym i nieco bardziej drobiazgowym spojrzeniem na wiele spraw, co niewątpliwie wzbogaca całość. W obliczu Hannah Montanna, High School Musical, czy też programów rozrywkowych nadawanych przez MTV, czy Viva, życzę sobie i wszystkim nastolatkom więcej tak mało wychowawczych pozycji książkowych.

Jeszcze słów parę o bohaterach, albowiem, jak miałem okazję przeczytać, Rafał Kosik otarł się nieco o pewną stereotypiczność w swoim najnowszym wyczynie. Prezentowana przez niego galanteria feriowiczów to bowiem grający non-stop na przenośnej konsoli grubasek, roześmiane i nieco głupiutki blondynki, dwóch młodocianych sportowców na co dzień noszących dresy, umalowana na biało-czarno i nieco introwertyczna gotka oraz rozgadana, która nie przestaje opowiadać historii w połowie wyssanych z palca. Do obrazka dodajmy niezdecydowaną i nieodpowiedzialną, wciąż panikującą panią opiekunkę i opiekuna, który, jak to określił Felix, ma do grupy stosunek „olewaczy”.

Mimo swego dydaktyczno-wychowawczego charakteru, Felix, Net i Nika oraz Trzecia Kuzynka pozostaje jednak literaturą rozrywkową, utrzymaną w nieco humorystycznym i karykaturalnym stylu, co jako intencja autora daje się wychwycić już na pierwszej stronie. Nie ma zaś nic bardziej pasującego do takiej konwencji, niż karykaturalny przekrój przez społeczeństwo, którego element bez wątpienia stanowimy. A każdy przecież jechał kiedyś ledwo zipiącym ogórkiem na wycieczkę ze znudzonym życiem przewodnikiem, mając za współtowarzyszy kolegów z klasy podzielonych na mniejsze lub większe kółka wzajemnej adoracji. Wszystko to opowiedziane przez narratora obdarzonego błyskotliwym i ciętym niekiedy językiem, wspomaganego przez sprytnego Neta nabiera jeszcze większej palety barw.

Dlatego też polecam Felisa, Neta i Nikę oraz Trzecią Kuzynkę nie tylko fanom serii, którzy sięgną po ową pozycję bez wątpienia i się nie zawiodą. Zachęcam do lektury również wszystkich znudzonych lekturami szkolnymi, których termin przydatności do spożycia minął przed wojną, a które nadal uważane są za dydaktyczno-wychowawcze. Gdyby zaś rodzice zapragnęli wzbudzić w swoich pociechach pasję czytania, myślę, że jest to całkiem niezła pozycja na początek.

Podoba mi się, kupuję:

Gabriel Wiktor Kamiński